Ғалымдарымыздың технологиялары Twitter-де, Materials MDPI журналында

Авторлар: Баймұқан Сәтбаев, Светлана Ефремова, Абдурасул Жарменов, Асхат Қабланбеков, Сергей Ермішин, Нұрғали Шалабаев, Арсен Сәтбаев және Виталий Хен

(Бұл мақала «Hybrid Materials for Environmental Application» арнайы санатына жатады)

Аңдатпа

Күріш қабығы – күріш өндірісінен қалатын көп мөлшердегі қалдық. Ол гуминденуге жатпайды және сондықтан экологиялық тұрғыдан маңызды ластануға айналады. Күріш қабығы құрамында екі маңызды элемент – көміртек және кремний бар болғандықтан, ол органо-минералдық шикізат ретінде перспективалы болып саналады. Күріш қабығын өңдеудің белгілі әдістері тіпті агрессивті қалдықтардың түзілуімен байланысты. Бұл өсімдік материалын қалдықсыз өңдеудің технологиясын жасау үшін егжей-тегжейлі зерттеу қажет. Қызылорда облысының күріш қабығы IR, SEM, TA, TPD-MS, EPR және TEM әдістерімен зерттелді. 500 °C дейінгі температурада күріш қабығының лигно-көмірсулы компоненті дерлік толық ыдырайтыны анықталды. Ыдырау кезінде үш негізгі шың тіркелді: гемицеллюлоза 200 °C, целлюлоза 265 °C және лигнин 350–360 °C-де. Бұл процесс эндотермиялық. Дегенмен 300 °C жоғары температурада қатты қалдықтағы жаңа заттардың түзілуімен және конденсация процестерімен байланысты экзотермиялық реакциялар басым бола бастайды. Бұл күріш қабығын көмірлендіру өнімдеріндегі парамагниттік орталықтар (PMCs) концентрациясының 450 °C дейінгі диапазонда өсуін түсіндіреді. Температураның одан әрі көтерілуі көміртекті графит тәрізді құрылымдардың түзілуіне байланысты PMCs санын азайтады. Күріш қабығын көмірлендірудің кремний–көміртек өнімі (нанокомпозит) көміртек пен кремний диоксидінің өзара байланысқан наношкалалық бөлшектерінен тұрады, олардың модификациясы көмірлендіру температурасына байланысты. Алынған мәліметтер экологиялық таза технологиялар негізінде сұранысқа ие өнімдер жасау барысында күріш қабығын пайдалану процесін басқаруға мүмкіндік береді.

Мақаланың толық мәтінін қарау

Дереккөздер: twitter.com, mdpi.com