Қазақстанда кремний-көміртекті композиттік материалдарды өндірудің бірегей технологиясы жасалды. Оның ерекшелігі – өнеркәсіпте және ауыл шаруашылығында қажет күрделі заттарды өндіру үшін бастапқы шикізат ретінде күріш қабығын пайдалануында. Бұл әдістің жасалуында профессор Юрий Сухарников жетекшілігімен мамандар тобы жұмыс істегенін «24KZ» хабарлады.
Қазіргі уақытта Қазақстанда күріш қабығынан кремний-көміртекті нанокомпозиттің өндірісінің бірінші кезеңі іске қосылды. Жоба Ғылым қорының қолдауымен жүзеге асырылды. Технологияны дамытуға профессор Сухарников 40 жылдан астам уақыт жұмсаған. Оның жетекшілігімен кремний-көміртекті композиттер зертханасы күріш қабығын қайта өңдейтін тәжірибелік орнатуды салған. Жасалған технологияның ғылыми негіздері қазір профессор, орталықтың бас ғылыми хатшысы Светлана Ефремоваға арналған докторлық диссертацияда көрсетілген. Қазақстандық Ғылым қоры жобаны коммерцияландыру бағдарламасына енгізді. Нәтижесінде өндіріс құру мүмкіндігі пайда болды.
Күріш қабығы өндірушілер өндірген күріштің массасының 20%-ын құрайды. Шикізаттың ең маңызды элементтері – көміртек пен кремний. Осы материалдың артықшылықтарын пайдалана отырып, қазақстандық мамандар оны қайта өңдеу әдісін әзірледі. Соңғы өнім – кремний-көміртекті нанокомпозит, оны әртүрлі өнеркәсіп салаларында қолдануға болады. Бұл, атап айтқанда, резинотехникалық бұйымдарды өндіру, кремний ферроқоспалары, асыл және сирек металдарды өндіру. Өнім ауыл шаруашылығында да қолданылады, мысалы, құстар мен жануарларға арналған азықтық қоспа ретінде. Отандастарымыздың өндірісі жылына 1 500 тонна кремний-көміртекті өнім алуға мүмкіндік береді. Қазақстандағы мұндай материалдарға қажеттілік шамамен 20 000 тоннаны құрайды. Болжам бойынша, жақын болашақта шикізат ретінде Қызылорда облысындағы күріш өндірісінің қалдықтары пайдаланылмақ. Мамандардың есептеулеріне сәйкес, оның көлемі жергілікті нарықтағы кремний-көміртекті материалдарға сұранысты жабуға жеткілікті болады.
Өндірісті іске қосуға Құрылыс және өнеркәсіп комитетінің төрағасы Азамат Панбаев, «Ғылым қоры» басқарма төрағасының орынбасары Султанбек Аймақов және шетелдік қонақтар қатысты. Автор: Григорий Беденко
Дереккөзі: 24.kz
Басқа жаңалықтар
ИРН AP23485523 «Разработка технологии получения сподуменового концентрата и карбоната лития из руд пегматитовых литиевых месторождений»
ИРН AP23485697 «Инженерлік геофизикалық әдістер арқылы опырылғыш массивтердің тұрақтылығын бағалау әдістемесін әзірлеу»
ИРН AP23489340 «Разработка технологии комплексной переработки ванадийсодержащих кварцитов Каратау с получением ферросплавов»
ИРН AP23487029 «Басқарылатын колонна типтес аппараттарда мыс өндірісінің қорытпаларынан рений мен осмийді алу инновациялық технологиясын әзірлеу»
ИРН AP23489513 «Сульфат пен фосфор қоспалары минималды мөлшерде болатын ванадий бесқышқылын алу технологиясын оңтайландыру», 2025
